ट्रम्प–जेलेन्स्की वार्ता : शान्ति योजनामा ९० प्रतिशत सहमति, भू–स्वामित्व विवाद अझै पेचिलो

फ्लोरिडा — अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र युक्रेनी राष्ट्रपति भोलोडिमिर जेलेन्स्कीबीच फ्लोरिडाको मार-ए-लागोमा भएको उच्चस्तरीय भेटवार्ताले रुस–युक्रेन युद्ध अन्त्यतर्फ उल्लेखनीय प्रगति भएको संकेत दिएको छ। चार वर्षदेखि जारी युद्ध अन्त्यका लागि तयार पारिएको २० बुँदे शान्ति योजनामध्ये करिब ९० प्रतिशत विषयमा सहमति जुटेको दाबी युक्रेनी राष्ट्रपति जेलेन्स्कीले गरेका छन्।

भेटपछि दुवै नेताले वार्तालाई “सकारात्मक र ऐतिहासिक” भन्दै स्वागत गरे पनि भू–स्वामित्व र सीमासम्बन्धी विवाद भने अझै समाधान हुन बाँकी रहेको स्वीकार गरेका छन्। हाल रुसले युक्रेनको करिब २० प्रतिशत भूभाग नियन्त्रणमा लिएको छ, जसमा डोनेट्स्क र लुहान्स्क (डोनबास) क्षेत्रको ठूलो हिस्सा समावेश छ।

राष्ट्रपति ट्रम्पका अनुसार युक्रेनका लागि आवश्यक सुरक्षा ग्यारेन्टीको विषय ९५ प्रतिशतसम्म टुङ्गिसकेको छ। तर डोनबास क्षेत्रलाई असैन्यीकृत क्षेत्र बनाउने प्रस्तावमा भने अझै ठोस सहमति जुट्न सकेको छैन। ट्रम्पले जमिनको मुद्दा अत्यन्त जटिल भएको बताउँदै आगामी केही महिनाले वार्ताको दिशा निर्धारण गर्ने उल्लेख गरे। आवश्यक परे अमेरिका, रुस र युक्रेनबीच त्रिपक्षीय वार्ता हुन सक्ने सम्भावना पनि उनले खुला राखेका छन्।

भेटवार्तापछि जेलेन्स्कीले युक्रेनलाई भविष्यका सम्भावित आक्रमणबाट जोगाउन “चट्टानी र विश्वसनीय सुरक्षा प्रत्याभूति” अपरिहार्य रहेकोमा जोड दिए। वार्तालाई निरन्तरता दिन युक्रेनी टोली अर्को हप्ता फेरि अमेरिका जाने तय भएको छ।

ट्रम्पले वार्ता सकारात्मक रूपमा अघि बढे युद्ध अन्त्य हुने विश्वास व्यक्त गरे पनि, सहमति भंग भए युद्ध अझै लामो हुन सक्ने चेतावनी दिएका छन्। यसैबीच युरोपेली युनियनकी अध्यक्ष उर्सुला भोन डेर लेयनले फ्लोरिडा वार्ताको प्रगतिलाई स्वागत गर्दै युक्रेनले सुरुदेखि नै बलियो सुरक्षा ग्यारेन्टी पाउनुपर्ने धारणा दोहोर्याएकी छन्।

फ्लोरिडाको यो भेटअघि ट्रम्पले रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनसँग पनि फोन वार्ता गरेका थिए। पुटिन युक्रेनमा स्थायी समाधान चाहन्छन् भन्ने विश्वास ट्रम्पले व्यक्त गरे तापनि, रुस तत्काल युद्धविराम र जनमत सङ्ग्रहको पक्षमा नरहेको उनले स्वीकार गरेका छन्।

आगामी जनवरीमा ह्वाइट हाउसमा युक्रेनी तथा युरोपेली नेताहरूसँग थप छलफल हुने सम्भावना छ। कूटनीतिक माध्यमबाट यो दशककै सबैभन्दा ठूलो सैन्य द्वन्द्व समाधान गर्ने अन्तिम प्रयासका रूपमा उक्त बैठकलाई हेरिएको छ।

प्रतिक्रिया
सम्बन्धित खबर