अमेरिकाले मंगलबार इरानका विभिन्न सैन्य संरचनामाथि व्यापक हवाई आक्रमण गरेपछि इरानले पनि मध्यपूर्वमा रहेका अमेरिकी सैन्य अड्डाहरूलाई लक्षित गर्दै मिसाइल र ड्रोन आक्रमण गरेको छ। यस घटनाले केही सातादेखि तुलनात्मक रूपमा शान्त रहेको अमेरिका–इरान द्वन्द्वलाई पुनः प्रत्यक्ष सैन्य टकरावतर्फ धकेलेको छ।

इरानले जोर्डन, बहराइन र इराकस्थित अमेरिकी सैन्य संरचनामाथि जवाफी आक्रमण गरेको जनाएको छ। यद्यपि अमेरिकी अधिकारीहरूले प्रारम्भिक विवरणअनुसार आफ्ना सैनिक हताहत नभएको बताएका छन्।

अमेरिकी सेनाको सेन्ट्रल कमान्डका अनुसार आक्रमणमा इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कोर्प्सका हवाई प्रतिरक्षा प्रणाली, रडार, समुद्री सैन्य संरचना, सञ्चार केन्द्र तथा समुद्रमा बारुदी सुरुङ बिछ्याउने क्षमतासँग सम्बन्धित संरचनालाई निशाना बनाइएको थियो।

इरानी सञ्चारमाध्यमहरूले अमेरिकी आक्रमणका क्रममा अहभाज, जिरोफ्ट, चाबहार, बन्दर अब्बास, असालुयेह र किस्म टापुलगायत विभिन्न क्षेत्रमा विस्फोट भएको बताएका छन्। इरानी रेड क्रिसेन्टका अनुसार सिरिकनजिक भएको एक विवाह समारोहमा अमेरिकी आक्रमणबाट पाँच जनाको मृत्यु भएको छ भने ५० जना घाइते भएका छन्। मृतकमध्ये चार वर्षका एक बालक पनि रहेको जनाइएको छ।

युद्धको प्रभाव विश्व ऊर्जा बजारमा पनि परेको छ। स्ट्रेट अफ हर्मुजमा तनाव बढेसँगै अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य प्रतिब्यारेल ४ डलरभन्दा बढीले वृद्धि भएर पाँच सातायताकै उच्च स्तरमा पुगेको छ। इरानले उक्त जलमार्गबाट हुने तेल ढुवानी प्रभावकारी रूपमा अवरुद्ध बनाएको दाबी गरेको छ।

इरानी संसद्का सभामुख मोहम्मद बाघेर घालिबाफले चेतावनी दिँदै भनेका छन्, “यदि हामीलाई फारसको खाडीबाट तेल निर्यात गर्न रोकियो भने कसैले पनि तेल निर्यात गर्न पाउने छैन।” IRGC ले पनि स्ट्रेट अफ हर्मुजमाथिको नियन्त्रण अझ कडा बनाउने चेतावनी दिएको छ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानलाई थप जवाफी कारबाही नगर्न चेतावनी दिँदै त्यसो गरे अझ ठूलो सैन्य कारबाही गरिने बताएका थिए। तर ट्रम्पको चेतावनीपछि पनि इरानले अमेरिकी सैन्य अड्डामाथि मिसाइल र ड्रोन आक्रमण जारी राखेको छ।

इरानले जोर्डनस्थित अमेरिकी सैन्य अड्डामा ब्यालिस्टिक मिसाइल प्रहार गरी अमेरिकी सैनिक मारिएको दाबी गरे पनि अमेरिकी पक्षले त्यसको पुष्टि गरेको छैन। जोर्डनको सेनाले आफ्नो हवाई क्षेत्रमा प्रवेश गरेका १३ मध्ये १० वटा मिसाइल खसालेको जनाएको छ भने बहराइनले पनि आफ्नो क्षेत्रमा प्रवेश गर्नुअघि इरानी ड्रोनहरू नष्ट गरिएको जनाएको छ।

उत्तरी इराकको एर्बिलस्थित अमेरिकी सैन्य संरचनामाथि पनि मिसाइल र ड्रोनबाट संयुक्त आक्रमण गरिएको इरानको दाबी छ। उक्त आक्रमणबाट मर्मत केन्द्र, प्राविधिक उपकरण राखिएका गोदाम तथा निगरानी प्रणालीमा क्षति पुगेको बताइएको छ।

छ महिनादेखि जारी अमेरिका–इरान द्वन्द्व पछिल्लो समय आर्थिक दबाब र तेल आपूर्तिको विषयमा केन्द्रित भए पनि पछिल्ला हवाई आक्रमण र जवाफी कारबाहीले फेरि प्रत्यक्ष सैन्य संघर्षलाई तीव्र बनाएको छ। जुन महिनामा भएको युद्धविराम सम्झौता पनि स्ट्रेट अफ हर्मुजको नियन्त्रण र तेल ढुवानीसम्बन्धी विवादका कारण टिक्न सकेन, जसले अहिलेको तनावलाई थप गम्भीर बनाएको छ।