काठमाडौं । अमेरिकाले इरानमाथि सम्भावित नयाँ सैन्य कारबाहीको तयारीसँगै मध्यपूर्वमा आफ्नो सैन्य उपस्थिति थप बलियो बनाउन थालेको छ। पछिल्ला दिनहरूमा अमेरिकाले हजारौँ सैनिक, विमानवाहक युद्धपोत, लडाकु विमान तथा क्षेप्यास्त्र प्रतिरक्षा प्रणाली मध्यपूर्वतर्फ पठाइरहेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।

अमेरिकी सैन्य गतिविधि बढेसँगै इरान र अमेरिकाबीचको तनाव पुनः चर्किन सक्ने चिन्ता पनि बढेको छ।

अल जजिराका अनुसार यही साता मात्रै करिब ९ हजार अमेरिकी सैनिक मध्यपूर्वतर्फ प्रस्थान गरेका छन्। क्यालिफोर्नियाको सान डिएगोबाट करिब ७ हजार नौसैनिक र २ हजार मरिन सैनिकसहितका सैन्य समूह त्यसतर्फ अघि बढेका हुन्।

अमेरिकी नौसेनाको ‘यूएसएस थियोडोर रुजवेल्ट’ नेतृत्वको विमानवाहक युद्धपोत समूह गत आइतबार सान डिएगोबाट मध्यपूर्वतर्फ प्रस्थान गरेको रोयटर्सले जनाएको छ। उक्त युद्धपोत नोभेम्बरको मध्यतिर मध्यपूर्व पुग्ने अनुमान गरिएको छ।

त्यसको एक दिनपछि ‘यूएसएस मकिन आइल्यान्ड’ नेतृत्वको एम्फिबियस रेडी ग्रुप पनि मध्यपूर्वतर्फ प्रस्थान गरेको बताइएको छ। यो सैन्य समूह नोभेम्बरको अन्त्यसम्ममा उक्त क्षेत्रमा पुग्ने अनुमान छ।

यी सैन्य समूहहरू मध्यपूर्व पुगेपछि त्यहाँ एकैपटक तीनवटा अमेरिकी विमानवाहक युद्ध समूह र दुईवटा एम्फिबियस ल्यान्डिङ समूह रहनेछन्। यससँगै अमेरिकी नौसैनिक, मरिन सैनिक तथा सैन्य विमानको उपस्थिति उल्लेख्य रूपमा बढ्नेछ।

मध्यपूर्वमा पहिले नै ५० हजारभन्दा बढी अमेरिकी सैनिक

अमेरिकाका करिब ५० हजार सैनिक यसअघि नै मध्यपूर्वका विभिन्न स्थानमा तैनाथ रहेको बताइएको छ। नयाँ तैनाथीसँगै थप हजारौँ सैनिक र एफ–३५ लगायतका अत्याधुनिक लडाकु विमान पनि क्षेत्रमा पुग्नेछन्।

अहिले यूएसएस जर्ज एच.डब्ल्यू. बुस र यूएसएस जर्ज वासिङ्टन विमानवाहक युद्धपोत मध्यपूर्वमा रहेका छन्। त्यस्तै, यूएसएस बक्सर नेतृत्वको एम्फिबियस रेडीनेस ग्रुप पनि क्षेत्रमा तैनाथ छ।

रुजवेल्ट युद्ध समूह मध्यपूर्व पुगेपछि जर्ज वासिङ्टनलाई जापान आसपासको समुद्री क्षेत्रमा पठाउन सकिने सम्भावना रहेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।

ट्रम्पको चेतावनीपछि बढ्यो चासो

अमेरिकाले सैन्य शक्ति बढाइरहेका बेला राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानमाथि पुनः ठूलो सैन्य कारबाही हुन सक्ने संकेत गरेका छन्।

टाइम म्यागजिनसँगको हालैको अन्तर्वार्तामा ट्रम्पले नोभेम्बर ३ को मध्यावधि निर्वाचनपछि इरानमाथि बमबारी थप बढ्न सक्ने सम्भावनालाई अस्वीकार नगरेको बताइएको छ। इरानमाथि पुनः आक्रमण गर्ने सम्भावनाबारे सोधिएको प्रश्नमा उनले ‘यो सम्भव छ’ भनेका थिए। यद्यपि उनले सम्भावित सैन्य रणनीति वा निशाना सम्बन्धी विस्तृत जानकारी भने दिएका छैनन्।

इरानले युद्धविराम र तनाव कम गर्ने उद्देश्यले विभिन्न प्रस्ताव अघि सारे पनि ती प्रस्ताव स्वीकार्य नभएको ट्रम्पको भनाइ सार्वजनिक भएको छ। इरानले महत्वपूर्ण ऊर्जा तथा व्यापारिक मार्ग स्ट्रेट अफ होर्मुज खुला गर्ने प्रस्तावसमेत अघि सारेको बताइएको छ।

साउदी अरब र कतारमा प्याट्रियट प्रणाली थप

अमेरिकी सैन्य तयारीको अर्को महत्वपूर्ण संकेतका रूपमा प्याट्रियट क्षेप्यास्त्र प्रतिरक्षा प्रणालीको थप तैनाथीलाई हेरिएको छ।

एक्सियसका अनुसार अमेरिकाले पछिल्ला सातामा साउदी अरब र कतारमा एक–एकवटा थप प्याट्रियट प्रतिरक्षा प्रणाली पठाएको छ। इरानमाथि पुनः ठूलो सैन्य कारबाही भए इरानले खाडी क्षेत्रका तेल तथा ग्यास संरचनालाई निशाना बनाउन सक्ने सम्भावनालाई ध्यानमा राखेर यी प्रणाली पठाइएको अमेरिकी अधिकारीहरूले बताएका छन्।

कूटनीतिसँगै सैन्य विकल्प पनि खुला

अमेरिकाको पछिल्लो गतिविधिले कूटनीतिक प्रयाससँगै सैन्य विकल्पलाई पनि खुला राखेको संकेत गरेको छ। इरानसँग वार्ता र तनाव न्यूनीकरणको सम्भावना कायम राख्दै अमेरिकाले मध्यपूर्वमा आफ्नो सैन्य क्षमता विस्तार गरिरहेको देखिन्छ।

अमेरिकी रक्षा अधिकारीहरूले राष्ट्रपति ट्रम्पले नयाँ सैन्य कारबाहीको आदेश दिए अमेरिकी सेना त्यसका लागि तयार रहेको बताएका छन्। इरानसँग कुनै सम्झौता भए पनि हाल मध्यपूर्वमा तैनाथ गरिएका केही सैन्य स्रोत तत्काल फिर्ता लैजाने योजना नरहेको विवरणसमेत सार्वजनिक भएका छन्।

यसरी अमेरिकी सैन्य तैनाथी विस्तार, प्याट्रियट प्रणालीको थप परिचालन र विमानवाहक युद्धपोतको आवागमनले मध्यपूर्वमा आगामी दिनमा सुरक्षा तथा रणनीतिक तनाव थप संवेदनशील बन्न सक्ने संकेत गरेको छ। विशेषगरी नोभेम्बर ३ को अमेरिकी मध्यावधि निर्वाचन आसपास इरानसँगको सम्बन्ध र अमेरिकी सैन्य रणनीतिमा आउने सम्भावित परिवर्तनलाई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले नजिकबाट नियालिरहेको छ।